معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با تاکید بر پیچیدگی فزاینده مسائل محیطزیست، نقش دانشگاهها را در حل بحران آب و چالشهای زیستمحیطی حیاتی دانست و عنوان کرد که صرفاً پژوهشهای علمی دقیق نیز به تنهایی گرهگشا نخواهد بود و دانش باید در کنار گفتگو قرار گیرد. این اظهارات در جریان همایش تخصصی «علم، صنعت و پرسش از آب» که با محوریت «گفتوگوی ملی پیرامون آب، زیستپذیری و مسئولیت اجتماعی» در محل شرکت فولاد مبارکه اصفهان برگزار شد، مطرح گردید.
نقش بیبدیل دانشگاه در حل بحران آب و چالشهای زیستمحیطی
وحید شالچی در این نشست علمی-صنعتی، بر این باور تاکید کرد که حل بحران آب امروز نیازمند رویکردی چندوجهی است. وی تصریح کرد که دانشگاه، نه تنها به عنوان یک نهاد تولیدکننده دانش، بلکه به مثابه یکی از بازیگران اصلی در مسیر یافتن راهکارهای پایدار برای مسائل آبی و زیستمحیطی کشور، نقشی حیاتی و بیبدیل ایفا میکند. این نقش فراتر از ارائه مقالات علمی صرف بوده و شامل توسعه فناوریهای نوین، آموزش متخصصان، تحلیلهای سیاستی، و ایجاد بستر برای گفتگوهای بینرشتهای و میانبخشی میشود.
حضور نزدیک به ۶۵ استاد از دانشگاهها و رشتههای مختلف سراسر کشور در این همایش، گواه این نگرش جامعنگر به ابعاد پیچیده بحران آب است که تخصصهای گوناگون را برای درک عمیق و ارائه راهکارهای عملیاتی برای حل آن ضروری میسازد. به گفته شالچی، توان مواجهه مسئولانه با آب و محیطزیست، سرنوشت نه تنها نسلهای آینده، بلکه امروز این سرزمین را نیز رقم میزند.
بحران آب، فراتر از منابع طبیعی؛ ابعاد حیاتی زیستپذیری و مسئولیت اجتماعی
معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم در سخنان خود با اشاره به اینکه آب دیگر تنها یک منبع طبیعی نیست، ابعاد گسترده بحران آب را تشریح کرد. این چالش حیاتی، امروز با امنیت ملی، الگوهای مهاجرت داخلی، توسعه پایدار و حتی ثبات اجتماعی کشور گره خورده است. اهمیت این مسئله در کنار افزایش پیچیدگیهای محیطزیستی، لزوم یک رویکرد جامع را بیش از پیش نمایان میسازد.
ابعاد مختلف بحران آب که نیازمند راهکارهای نوآورانه دانشگاهیان و مشارکت اجتماعی است، شامل موارد زیر میشود:
تغییرات اقلیمی و خشکسالیهای متوالی: که منجر به کاهش شدید منابع آب شیرین و از بین رفتن زیستبومها شده است.
رشد جمعیت و افزایش تقاضا: برای آب در بخشهای شرب، کشاورزی و صنعتی بدون برنامهریزی مصرف بهینه.
مدیریت ناکارآمد منابع آبی: عدم بهکارگیری فناوریهای نصفی و نوین و فقدان هماهنگیهای لازم در سیاستگذاری.
حکمرانی علمی و همافزایی برای مدیریت بهینه بحران آب
به گفته معاون وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، حکمرانی علمی موفق در دنیای امروز مستلزم گردآوری دانشگاه، دولت، بخش خصوصی و نهادهای مدنی بر سر یک میز است. این همافزایی میان ذینفعان مختلف، کلید گشودن گرههای پیچیده بحران آب و محیطزیست است. وی با قدردانی از اهتمام شرکت فولاد مبارکه اصفهان به تعامل با دانشگاه، از این شرکت به عنوان نمادی از سرمایهگذاریهای بزرگ صنعتی در شرایط دشوار یاد کرد که اکنون نیز میتواند در کنار دانشگاه و دولت به حل مشکلات مردم یاری رساند.
شالچی در پایان سخنانش، بر حفظ سرنوشت مشترک و استمرار گفتگو، دفاع و همنشینی جامعه، دولت و صنعت تأکید کرد تا در شرایط دشوار فعلی کشور نیز بتوان به سمت کاهش مشکلات و حل چالشها حرکت کرد. این رویکرد، نیازمند سرمایه اجتماعی قوی و تعهد جمعی برای عبور از بحران آب و رسیدن به زیستپذیری پایدار است. تاکید بر دانش، گفتگو و همکاری مشترک، مسیری روشن برای مقابله با این ابرچالش ملی ترسیم میکند.
مطالب مرتبط
- مدارس عشایری خوزستان؛ کانون آموزش و عدالت برای بیش از ۱۴ هزار دانشآموز و نوآموز
- پژوهشگاه مطالعات تقریبی میزبان همایش بررسی جایگاه تقریب مذاهب در شرایط حساس کنونی میشود
- دانشگاه آزاد اسلامی ششمین دوره کرسیهای آزاداندیشی را با هدف تقویت گفتوگو و تفکر نقادانه برگزار میکند
- سازمان سنجش با همکاری دانشبنیانها، افق جدیدی در امنیت آزمونها و هوشمندسازی خدمات میگشاید
مسعود رجبی
دبیر گروه اجتماعی و خبرنگار ارشد
مسعود رجبی روزنامهنگار و خبرنگار حوزه اجتماعی است که بیش از ۱۴ سال سابقه فعالیت حرفهای در زمینه گزارشهای میدانی، خبرنگاری تحقیقی و پوشش مسائل اجتماعی دارد. بخش مهمی از فعالیت او به بررسی چالشهای شهری، آسیبهای اجتماعی، دغدغههای شهروندان و روایت مسائل کمتر دیدهشده جامعه اختصاص دارد.
رجبی دارای مدرک کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی روزنامهنگاری از دانشگاه صداوسیما است. او همچنین دورههای تخصصی مرتبط با خبرنگاری تحقیقی، گزارشنویسی در شرایط ویژه و اصول اخلاق حرفهای رسانه را گذرانده است.
فعالیت رسانهای او از اوایل دهه ۸۰ با خبرنگاری میدانی آغاز شد و در طول این سالها گزارشهای متعددی درباره موضوعاتی مانند مسائل شهری، حاشیهنشینی، کودکان کار، آسیبهای اجتماعی و مشکلات گروههای کمبرخوردار جامعه تهیه کرده است. برخی از گزارشهای او با هدف افزایش توجه عمومی و پیگیری مسائل از سوی نهادهای مسئول منتشر شدهاند.
او از سال ۱۳۹۵ به عنوان دبیر گروه اجتماعی و خبرنگار ارشد در مجله خبری چیچک فعالیت میکند و در حوزه تولید گزارشهای تحلیلی و میدانی درباره رویدادهای اجتماعی نقش دارد.
حوزههای تخصصی مسعود رجبی شامل خبرنگاری تحقیقی، گزارشنویسی اجتماعی، مستندسازی مسائل شهری، تحلیل چالشهای جامعه و گفتوگو با گروههای مختلف اجتماعی است.
در فعالیتهای رسانهای خود، او بر مشاهده مستقیم، بررسی دقیق منابع، گفتوگو با افراد مرتبط با موضوع و ارائه تصویری واقعی و مسئولانه از مسائل اجتماعی تأکید دارد.
