رئیس قوه قضاییه با تاکید بر ضرورت بهرهگیری از ظرفیتهای بیشمار هوش مصنوعی در اداره کشور، از حمایت همهجانبه دستگاه قضا از متخصصان این حوزه خبر داد و خواستار مشارکت فعال آنها برای ارتقاء سرعت و دقت در فرآیندهای قضایی و اداری شد. این رویکرد جدید قوه قضاییه، افقهای روشنی را برای بومیسازی و توسعه کاربردهای این فناوری راهبردی در ایران میگشاید.
<
>
هوش مصنوعی: ضرورتی اجتنابناپذیر برای حکمرانی و پیشرفت کشور
حجتالاسلام والمسلمین محسنی اژهای در نشست هماندیشی با جمعی از فعالان و نخبگان حوزه هوش مصنوعی، بر نقش محوری این فرافناوری و تکنولوژیهای نوین در بهبود کیفیت زندگی و حکمرانی تاکید کرد. وی اظهار داشت که بهرهگیری صحیح از هوش مصنوعی دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک الزام حیاتی برای پیشرفت، استقلال و حفظ جایگاه کشور در معادلات جهانی محسوب میشود. رئیس قوه قضاییه با اشاره به عقبماندگی ایران در حوزه کاربرد هوش مصنوعی نسبت به کشورهای پیشرو، بر لزوم تسریع و سرمایهگذاری بیشتر در این عرصه تاکید کرد و زمان را عامل تعیینکنندهای در جبران این فاصله دانست.
چالشهای توسعه هوش مصنوعی و ضرورت اطلاعرسانی
رئیس دستگاه قضا در ادامه سخنان خود، وظیفه آگاهیبخشی را بر عهده نخبگان هوش مصنوعی دانست و از آنها خواست تا کارگزاران دولتی، فعالان بخش خصوصی و عموم مردم را نسبت به اهمیت حیاتی توسعه این فناوری توجیه کنند. وی اذعان داشت که عدم تخصیص کافی اعتبارات به حوزه هوش مصنوعی در خود قوه قضاییه، ناشی از عدم درک عمیق مسئولان از اهمیت آن است. محسنی اژهای همچنین بر نقش رسانهها، بهویژه رسانه ملی، در تبیین کاربردهای هوش مصنوعی و تقویت آموزش در این زمینه تاکید کرد.
موانع و الزامات توسعه هوش مصنوعی:
تهیه فهرست جامع از الزامات، موانع و آسیبهای احتمالی
همکاری سهجانبه قوا برای تدوین و اصلاح قوانین مرتبط
افزایش سرمایهگذاری و سرعت عمل در بهکارگیری این فناوری
نگرانی از درز دادهها در کاربرد هوش مصنوعی: رئیس عدلیه یکی از دغدغههای اصلی مدیران در مواجهه با هوش مصنوعی را مسئله امنیت دادهها دانست و بر لزوم یافتن راهحلهای منسجم برای تضمین امنیت و در عین حال بهرهمندی از مزایای آن تاکید کرد. وی همچنین با رویکردی واقعبینانه، ریسکپذیری منطقی را در جایی که منافع چشمگیر (مانند ۹۵ درصد منفعت در مقابل ۵ درصد خطر قابل جبران) وجود دارد، ضروری دانست.
چگونه هوش مصنوعی به کاهش اطاله دادرسی و افزایش دقت کمک میکند؟
رئیس قوه قضاییه با اشاره به چالشهای موجود در سیستم قضایی، از نخبگان هوش مصنوعی یاری طلبید تا با بهرهگیری از این فناوری، گامی بلند در جهت تسریع و دقتبخشی به رسیدگیها برداشته شود. وی مواردی را که هوش مصنوعی میتواند راهگشا باشد، چنین برشمرد:
کاهش اطاله دادرسی: هوش مصنوعی میتواند با تحلیل سریع حجم عظیمی از دادهها و ارائه راهکارهای بهینه، زمان رسیدگی به پروندههای قضایی را به شکل چشمگیری کاهش دهد. این امر موجب افزایش رضایت عمومی و دسترسی آسانتر به عدالت خواهد شد.
افزایش دقت در کارشناسیها: با اشاره به نواقص و اختلافات فاحش در برخی کارشناسیها (مانند پرونده قیمتگذاری زمین)، رئیس عدلیه خواستار استفاده از هوش مصنوعی برای استانداردسازی، شفافسازی و افزایش دقت در فرآیندهای کارشناسی شد. این فناوری میتواند با ارائه تحلیلهای دادهمحور، مبنای کارشناسیها را مستحکمتر کرده و از بروز خطا و فساد احتمالی جلوگیری کند.
بهینهسازی فرآیند عفو: حجتالاسلام محسنی اژهای پیشنهاد کرد که هوش مصنوعی در تدوین شاخصهای عفو و تهیه فهرست محکومان واجد شرایط به کار گرفته شود. این رویکرد میتواند فرآیند پیچیده و زمانبر عفو را تسریع بخشیده و عدالت بیشتری را در این خصوص فراهم آورد.
نقش دستگاه قضا در توسعه کاربرد هوش مصنوعی و رفع موانع
رئیس دستگاه قضا متعهد شد که قوه قضاییه از هیچ تلاشی برای حمایت از نخبگان هوش مصنوعی و توسعه کاربردهای آن در کشور دریغ نخواهد کرد. وی سازمان بازرسی کل کشور را موظف به پیگیری اجرای قوانین مرتبط با فناوریهای نوین و هوش مصنوعی در دستگاهها دانست و تاکید کرد که با همکاری قوای مجریه و مقننه، نسبت به وضع و اصلاح قوانین مورد نیاز در این حوزه اقدام خواهد شد. این تدابیر نشاندهنده عزم جدی قوه قضاییه برای تسهیل بستر قانونی و اجرایی لازم جهت بهرهبرداری از هوش مصنوعی است.
هوش مصنوعی و لزوم توانمندسازی بخش خصوصی: درسهایی از فضای مجازی
رئیس قوه قضاییه در پایان سخنان خود، با مقایسه وضعیت کنونی هوش مصنوعی با فضای مجازی در سالهای ابتدایی دهه ۹۰، بر اهمیت تقویت بخش خصوصی در توسعه این فرافناوری تاکید کرد. وی اظهار داشت که باید به بخش خصوصی، فضا و امکان بیشتری برای نقشآفرینی در حوزه هوش مصنوعی داده شود و از تجربههای گذشته در توسعه فضای مجازی برای جلوگیری از تکرار اشتباهات استفاده کرد. این رویکرد، مسیری برای رشد پایدار و رقابتپذیری ایران در عرصه جهانی هوش مصنوعی هموار خواهد ساخت.
مطالب مرتبط
- شورای شهر تهران درباره وضعیت بحرانی دو خوابگاه دانشجویی پایتخت هشدار داد
- گشایش سه سالن مطالعاتی غیردولتی، افقهای جدیدی برای دانشآموزان و دانشجویان بندرعباس گشود
- معاون امور بندری هرمزگان از برگزاری موفقیتآمیز دوره تخصصی آموزش کالای خطرناک در بندر شهید رجایی خبر داد
- معاون امور بندری هرمزگان از برگزاری موفقیتآمیز دوره تخصصی آموزش کالای خطرناک در بندر شهید رجایی خبر داد

**مسعود رجبی**
دبیر گروه اجتماعی و خبرنگار ارشد
مسعود رجبی روزنامهنگار اجتماعی و خبرنگار تحقیقی با بیش از چهارده سال تجربه حرفهای در حوزه خبرنگاری میدانی، گزارشنویسی اجتماعی و پوشش رویدادهای شهری است. تمرکز اصلی وی بر مسائل اجتماعی کلانشهرها، آسیبهای اجتماعی، مطالبات شهروندی و گزارشهای تحقیقی از مناطق محروم و حاشیهنشین میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی روزنامهنگاری از دانشگاه صداوسیما است. همچنین دورههای تخصصی خبرنگاری تحقیقی، گزارشنویسی میدانی در شرایط بحرانی و اخلاق رسانه را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رجبی فعالیت حرفهای خود را از اوایل دهه هشتاد به عنوان خبرنگار میدانی در روزنامههای محلی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهایش در حوزه خبرنگاری اجتماعی و تحقیقی، وی موفق به تولید گزارشهای متعددی در زمینه مسائل شهری، حاشیهنشینی، اعتیاد، کودکان کار، کارگران مهاجر و مطالبهگری شهروندی شد. گزارشهای تحقیقی وی در برخی موارد منجر به پیگیری نهادهای نظارتی و اصلاح روندهای اداری گردیده است.
وی از سال ۱۳۹۵ به تیم تحریریه مجله خبری چیچک پیوسته و به عنوان دبیر گروه اجتماعی و خبرنگار ارشد در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، گزارشهای میدانی و تحقیقی وی درباره مسائل روز جامعه، با استقبال گسترده مخاطبان و فعالان اجتماعی مواجه شده است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رجبی در گزارشنویسی میدانی، خبرنگاری تحقیقی در حوزه مسائل اجتماعی و پوشش بحرانهای شهری است. وی همچنین در زمینه مستندنگاری اجتماعی، تحلیل سیاستهای شهری، مطالبهگری رسانهای و مصاحبه با اقشار آسیبپذیر جامعه تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد رجبی در خبرنگاری مبتنی بر حضور میدانی مستمر، گفتوگوی مستقیم با مردم، اعتبارسنجی چندلایه اطلاعات و پیگیری مستمر موضوعات تا حصول نتیجه است. وی در گزارشهای خود بر اصالت اطلاعات، رعایت اخلاق حرفهای، حفظ کرامت انسانی سوژهها و پرهیز از بزرگنمایی یا تحریف واقعیتها تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران و انجمن خبرنگاران اجتماعی است و در کارگروههای تخصصی مرتبط با مطالبات شهری، آسیبهای اجتماعی و اخلاق رسانه مشارکت فعال دارد.
**آخرین بهروزرسانی: بهمن ۱۴۰۴**