فیلم مستند «ایران، پارسِ نوین» ساخته مشترک سه مستندساز دانمارکی، همزمان با پنجمین سالگرد ثبت جهانی راهآهن سراسری ایران در برنامه «مستندات یکشنبه» خانه هنرمندان به نمایش درمیآید و با حضور منتقدان و پژوهشگران حوزه سینما و تاریخ، ابعاد مختلف این اثر مستند و پیشینه راهآهن ایران بررسی خواهد شد.
مستندی از دل تاریخ؛ روایت ساخت راهآهن سراسری
فیلم مستند «ایران، پارسِ نوین» به کارگردانی اینگالف بویسن، تئودور کریستنسن و اکسل لِرگه، محصول سال ۱۹۳۹ میلادی است و یکی از معدود آثاری محسوب میشود که فرآیند ساخت و افتتاح راهآهن سراسری ایران را به تصویر کشیده است. راهآهن سراسری ایران بهطول ۱۳۹۴ کیلومتر با ۲۳۰ تونل و ۴۱۰۰ پل، یکی از بزرگترین پروژههای صنعتی ایران در دوره پهلوی اول بود که در سال ۱۳۱۷ به بهرهبرداری رسید و در سال ۱۴۰۰ بهعنوان نخستین میراث صنعتی ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد.
این مستند ۵۰ دقیقهای در ابتدا جامعه پیشامدرن ایران را به تصویر میکشد و سپس وضعیت ترکیبی عناصر سنتی و مدرن ایران را در دوران گذار به نمایش میگذارد. نکته جالب توجه اینکه این مستند بهدلیل اعتراضات سازمانهای دهقانی، هرگز بهصورت رسمی به نمایش عمومی درنیامد و حالا پس از سالها، در خانۀ هنرمندان اکران میشود.
بررسی اثر با حضور کارشناسان
صد و سیویکمین برنامه «مستندات یکشنبه» خانه هنرمندان، به مناسبت پنجمین سالگرد ثبت جهانی راهآهن سراسری ایران، میزبان این فیلم ارزشمند خواهد بود. در این برنامه، هوشنگ گلمکانی (منتقد و کارگردان سینما)، مهرداد زاهدیان (مستندساز) و محمد محسنیان (پژوهشگر تاریخ راهآهن) به نقد و بررسی این اثر خواهند پرداخت.
خانه هنرمندان ایران که در پارک هنرمندان تهران و در خیابان ایرانشهر واقع شده، یکی از مهمترین مراکز فرهنگی و هنری پایتخت است که در سال ۱۳۷۸ با بازسازی بنایی از دوره پهلوی اول گشایش یافت و امروز محل برگزاری نمایشگاهها، اجرای تئاتر، پخش فیلم و نشستهای تخصصی هنری است.
اهمیت راهآهن سراسری در تاریخ ایران
راهآهن سراسری ایران که از ۲۳ مهر ۱۳۰۶ تا ۲۷ مرداد ۱۳۱۷ ساخته شد، با هزینه ۱۰.۱ میلیارد ریال، گرانترین و بزرگترین پروژه صنعتی ایران تا آن روز بود. این راهآهن، تهران را از طریق بندرترکمن به دریای خزر و از طریق بندر امامخمینی به خلیج فارس متصل میکرد.
مستند «ایران، پارسِ نوین» که توسط سه مستندساز دانمارکی ساخته شده، علاوه بر نمایش ابعاد فنی و مهندسی این پروژه عظیم، نگاهی جامعهشناختی به جامعهای دارد که در آستانه ورود به عصر مدرن قرار گرفته بود. نمایش این مستند در خانه هنرمندان، فرصتی نادر برای علاقهمندان به تاریخ، سینمای مستند و میراث صنعتی ایران فراهم میکند تا از نزدیک با این اثر ارزشمند آشنا شوند.
علاقهمندان برای تهیه بلیت این برنامه میتوانند به سامانه تیوال مراجعه کنند.
**مسعود رجبی**
دبیر گروه اجتماعی و خبرنگار ارشد
مسعود رجبی روزنامهنگار اجتماعی و خبرنگار تحقیقی با بیش از چهارده سال تجربه حرفهای در حوزه خبرنگاری میدانی، گزارشنویسی اجتماعی و پوشش رویدادهای شهری است. تمرکز اصلی وی بر مسائل اجتماعی کلانشهرها، آسیبهای اجتماعی، مطالبات شهروندی و گزارشهای تحقیقی از مناطق محروم و حاشیهنشین میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی روزنامهنگاری از دانشگاه صداوسیما است. همچنین دورههای تخصصی خبرنگاری تحقیقی، گزارشنویسی میدانی در شرایط بحرانی و اخلاق رسانه را در مراکز معتبر داخلی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رجبی فعالیت حرفهای خود را از اوایل دهه هشتاد به عنوان خبرنگار میدانی در روزنامههای محلی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهایش در حوزه خبرنگاری اجتماعی و تحقیقی، وی موفق به تولید گزارشهای متعددی در زمینه مسائل شهری، حاشیهنشینی، اعتیاد، کودکان کار، کارگران مهاجر و مطالبهگری شهروندی شد. گزارشهای تحقیقی وی در برخی موارد منجر به پیگیری نهادهای نظارتی و اصلاح روندهای اداری گردیده است.
وی از سال ۱۳۹۵ به تیم تحریریه مجله خبری چیچک پیوسته و به عنوان دبیر گروه اجتماعی و خبرنگار ارشد در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، گزارشهای میدانی و تحقیقی وی درباره مسائل روز جامعه، با استقبال گسترده مخاطبان و فعالان اجتماعی مواجه شده است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رجبی در گزارشنویسی میدانی، خبرنگاری تحقیقی در حوزه مسائل اجتماعی و پوشش بحرانهای شهری است. وی همچنین در زمینه مستندنگاری اجتماعی، تحلیل سیاستهای شهری، مطالبهگری رسانهای و مصاحبه با اقشار آسیبپذیر جامعه تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد رجبی در خبرنگاری مبتنی بر حضور میدانی مستمر، گفتوگوی مستقیم با مردم، اعتبارسنجی چندلایه اطلاعات و پیگیری مستمر موضوعات تا حصول نتیجه است. وی در گزارشهای خود بر اصالت اطلاعات، رعایت اخلاق حرفهای، حفظ کرامت انسانی سوژهها و پرهیز از بزرگنمایی یا تحریف واقعیتها تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران و انجمن خبرنگاران اجتماعی است و در کارگروههای تخصصی مرتبط با مطالبات شهری، آسیبهای اجتماعی و اخلاق رسانه مشارکت فعال دارد.
**آخرین بهروزرسانی: بهمن ۱۴۰۴**
